Zwangerschapsklachten

Zwangerschapsklachten2018-09-17T11:39:37+00:00

Tijdens de zwangerschap gebeurd er heel veel in je lichaam. Al zie je in het begin van de zwangerschap aan de buitenkant nog niets, de eerste zwangerschapsverschijnselen kunnen al wel aanwezig zijn. Zwangerschapsklachten zijn vervelend maar kunnen over het algemeen geen kwaad. Elke zwangerschap is anders. De één heeft veel meer klachten dan de ander. Ook kun je de ene zwangerschap veel last hebben van bijvoorbeeld misselijkheid en in een volgende zwangerschap helemaal niet.

Hieronder zie je een lijst met de meest voorkomende klachten die passen bij je zwangerschap. Veel klachten zijn te verminderen door het volgen van een aantal eenvoudige adviezen. Heb je twijfel over je klacht of behoefte aan persoonlijk advies neem dan contact met ons op.

Aambeien

Veel vrouwen hebben tijdens de zwangerschap last van aambeien. Aambeien zijn uitstulpende bloedvaten rondom je anus. Ze kunnen jeuken en pijn doen. De belangrijkste oorzaak ligt bij het zwangerschapshormoon progesteron. Dit hormoon verslapt de wanden van bloedvaten. In de zwangerschap stroomt er meer bloed door je bloedvaten, dit veroorzaakt een hogere druk in de bloedvaten. Door de hogere druk in je bloedvaten en je bekken, kun je last krijgen van aambeien. Een andere oorzaak van aambeien is obstipatie.

Soms ontstaan aambeien tijdens de bevalling, gelukkig slinken ze daarna in het kraambed weer en verdwijnen binnen een paar weken.

Tips tegen aambeien:

  • Niet te veel meepersen tijdens de stoelgang, voorkom obstipatie/verstopping (zie hieronder).
  • Naspoelen met koud water.
  • Neem geen warm bad‚ je kunt beter een douche nemen. Door de warmte zetten de vaten nog meer uit.
  • Leg een koud kompres tegen de aambeien.
  • Gebruik eventueel een zalf zoals Curanol
Buikpijn/bandenpijn

Je baarmoeder is via banden (ligamenten) bevestigd aan je bekken en je bovenbenen. Aan beide zijkanten van je baarmoeder lopen twee banden via je liezen naar je benen. Ook zijn er twee banden die naar je rug toe lopen.

Hoe groter je baarmoeder groeit‚ hoe meer spanning er op de banden komt te staan. Dit kan een trekkend, stekend gevoel geven‚ vooral in je liezen en onderbuik. De groei van je baarmoeder verloopt niet geleidelijk, maar gaat met horten en stoten. Zo kan het dus zijn dat je tijdens bepaalde periodes in je zwangerschap veel last van je banden hebt en later weer een tijd niet. Bandenpijn is erg vervelend maar kan gelukkig geen kwaad voor je kindje.

Tips bij bandenpijn:

  • Luister naar je lichaam. Span je zo min mogelijk in en neem zo nodig wat meer rust.
  • Ondersteun je buik met je handen bij opstaan‚ niezen of omdraaien.
  •  Draag een buikband of steunbroekje als je veel gaat lopen en tijdens je werk als je een lopend/staand beroep hebt. Deze ondersteunende banden zijn in veel zwangerschapswinkels te krijgen (zodra je tot rust komt doe hem dan weer af).
Bekken- en rugklachten

Ongeveer de helft van alle zwangere vrouwen krijgt te maken met pijn in het bekken– en/of de rug. Dit komt doordat je gewicht en houding tijdens je zwangerschap veranderen en doordat je bekkengewrichten beweeglijker worden.

‘Hoge’ rugklachten ontstaan vaak als je je houding verandert door je groeiende baarmoeder. Bij ‘lage’ rugklachten en bekkenklachten spelen de zwangerschapshormonen een grote rol. Die verweken de verbindingen tussen de botten. Daardoor is er meer speling en komt er meer druk op de banden en de gewrichten. Dit kan pijn veroorzaken. Vaak in het schaambot of bij het stuitje.

Een goede houding kan de klachten verminderen. Bewegen is goed. Zorg dat je bij het bukken of tillen de knieën buigt. Geef je onderrug voldoende steun bij het zitten. Draai als je uit bed komt eerst op je zij, en druk jezelf zijwaarts omhoog.

Tips bij hoge rugklachten:

  • Let op je houding, hoe sta je, hoe loop je, hoe beweeg je? Eventueel kan een cesartherapeut je hierbij helpen
  • Kantel je bekken en span je bekkenbodem aan voordat je gaat bewegen, lopen, opstaan
  • Draag niet altijd schoenen met hakken, die kunnen de klachten verergeren.
  • Til geen zware dingen
  • Zorg voor beweging, bv zwemmen of zwangerschapsfitness; dit houdt de spieren soepel
  • Draai als je uit bed komt eerst op je zij, en druk jezelf zijwaarts omhoog.

Tips bij lage rugklachten en bekkenklachten:

  • Zorg voor voldoende rust
  • Word bewust van je houding; span je bekkenbodem aan voordat je gaat bewegen, lopen, omdraaien in bed etc.
  • Zorg voor zoveel mogelijk symmetrie in je bewegingen: recht zitten, verdeel je gewicht over twee benen als je staat. Traplopen gaat vaak beter wanneer je achterwaarts beweegt of zijdelings de trap op en af gaat.
  • Wissel zitten en bewegen regelmatig af.
  • Je kunt beter stevig doorstappen dan slenteren. Dit is namelijk veel vermoeiender en geeft meer pijnklachten
  • Gebruik eventueel een bekkenband
  • Geef je onderrug voldoende steun bij het zitten.
  • Raadpleeg bij aanhoudende klachten een fysiotherapeut of cesartherapeut.
Blaasontsteking

De kans op een blaasontsteking is tijdens de zwangerschap verhoogd, omdat je afweer verminderd is. Daarnaast zijn de signalen die kunnen duiden op een blaasontsteking (branderig gevoel bij het plassen, vaak plassen en kleine beetjes plassen) veel minder duidelijk aanwezig, of horen juist bij de zwangerschap. Daarom is een blaasontsteking lastig vast te stellen op basis van de symptomen.

Klachten die kunnen wijzen op een blaasontsteking zijn:

  • Zeurderige pijn in je onderbuik, boven het schaambeen of onder in je rug.
  • Frequent harde buiken, al of niet pijnlijk
  • Branderig gevoel bij of na het plassen
  • Moeite met plassen en pijnlijke aandrang
  • Sterk ruikende troebele urine

Wanneer je klachten hebt, is het verstandig om je urine naar de huisarts te brengen. De urine kan dan gecontroleerd worden. Wanneer je inderdaad een blaasontsteking hebt, heb je antibiotica nodig. Dit kan geen kwaad voor de zwangerschap.

Wanneer je buiten de zwangerschap al gevoelig bent voor een blaasontsteking, kun je door deze tips proberen een blaasontsteking tijdens de zwangerschap te voorkomen:

  • Veel drinken om goed door te spoelen (minstens 2 liter per dag).
  •  Elke ochtend een glas cranberrysap of een cranberrytablet nemen en extra vitamine C.
  • Plassen nadat je geslachtsgemeenschap hebt gehad. 
Bloedneuzen/bloeden tandvlees

Tijdens de zwangerschap is er een toegenomen doorbloeding van het weefsel‚ voornamelijk de slijmvliezen. Er worden meer kleine haarvaatjes gevormd. Deze haarvaatjes zijn gevoelig voor aanraking‚ extra druk of andere prikkels. Hierdoor gaan deze relatief snel bloeden. Dit kan zich uiten in bloedneuzen of bloedend tandvlees bij het tandenpoetsen.

Tips:

  • Zorg voor een goede gebitsverzorging
  • poets naast je tanden ook je tandvlees met een zachte tandenborstel
  • gebruik dagelijks tandenstoker of flos.

Bij aanhoudende tandvleesbloedingen is een bezoek aan de mondhygiëniste aan te raden.

Bloedverlies

Bloedverlies aan het begin van de zwangerschap

Je kunt erg schrikken als je bloedverlies hebt in het begin van de zwangerschap. Maar bloedverlies in het begin van de zwangerschap duidt niet altijd op een miskraam. Veel vrouwen hebben aan het begin van hun zwangerschap iets vaginaal bloedverlies; dit komt voor bij 1 op de 5 vrouwen. Dit kan donkerrood, helderrood, bruin of roze van kleur zijn.

Wanneer je ongeveer twee weken overtijd bent, kan dit een innestelingsbloeding zijn en dit heeft geen consequenties. Rond de tijd dat je eigenlijk weer ongesteld zou moeten worden, zien we ook regelmatig dat er iets bloedverlies is. Waarschijnlijk is dat hormonaal bepaald en ook dit heeft geen consequenties.

Later in de zwangerschap komt bloedverlies vaak doordat de baarmoedermond extra doorbloed is en hier een bloedvaatje kan knappen bij aanraking. Dagen later kan je nog bruinige afscheiding hebben. Dit kan bijvoorbeeld gebeuren na gemeenschap of na (harde) ontlasting. Een klein bloedvaatje kan soms al knappen wanneer je gesport hebt of de trap bent opgerend. Maar het kan ook komen door een afwijking aan de baarmoedermond, zoals een poliep of een ontsteking. Dit bloedverlies is onschuldig en niet gevaarlijk voor de baby.

Helaas kan je ook een miskraam hebben. Neem daarom bij ongerustheid, aanhoudend of veel bloedverlies  (meer dan een inlegkruisje) altijd contact met ons op. We kunnen dan op korte termijn een afspraak maken om met de echo te zien of de zwangerschap in orde is.

Bloedverlies > 16 weken

Indien je >16 weken bent en bloedverlies of rozige afscheiding hebt (dan wel in combinatie met acute buikpijn of harde buiken) neem dan direct contact op met ons spoednummer!

Bloedverlies aan het eind van de zwangerschap ( voorbij 37 weken)/tijdens de bevalling

Als je voorbij de 37 weken bent kan je af en toe wat slijmerig bloed verliezen, dit heeft geen betekenis. Je kunt ook de slijmprop verliezen. Dit is taai slijm meestal bruinig (oud bloed).

De slijmprop sluit tijdens je zwangerschap de baarmoedermond af. Het verliezen van deze slijmprop houdt niet automatisch in dat de bevalling begint, maar is een teken dat  het einde van de zwangerschap nadert.

Bij helderrood bloedverlies  moet je altijd contact met ons opnemen!

Brandend maagzuur
Door het hormoon progesteron sluit het maagklepje minder goed tijdens je zwangerschap. Samen met het feit dat de baarmoeder groeit en steeds meer ruimte in de buik inneemt, drukt het de maag een stukje naar boven. Hierdoor kan er maagzuur in je slokdarm komen. De slijmvliezen van je slokdarm worden hierdoor aangetast. Dit geeft een branderig/drukkend gevoel.

Tips tegen brandend maagzuur:

  • Eet en drink geen koolzuurhoudende dranken, grote maaltijden, vette voedingsmiddelen, scherpe kruiden, koffie, sinaasappelsap, tomatenpuree, chocolade en kauwgom.
  • Gebruik extra melkproducten; bijvoorbeeld vanillevla, eierkoek, onbelegd brood of beschuit.
  • Zet, als het kan, het hoofdeinde van je bed wat omhoog.
  • Helpen deze huismiddeltjes niet? Ga dan maagzuurremmers als Rennies, Antagel of Gaviscon gebruiken. Deze middelen zijn vrij verkrijgbaar bij drogist of apotheek. 
Carpaal tunnelsyndroom (tintelende handen)

Tijdens je zwangerschap hou je vaak extra vocht vast, ook in je handen en polsen. Daardoor ontstaat druk op het bindweefsel en op de middenhanddzenuw die vanuit je onderarm, door je pols, naar je hand loopt. Hierdoor kun je een doof en tintelend gevoel in de uiteinden van je vingers krijgen en zelfs pijnklachten, vergelijkbaar met slapende handen. Deze klachten zijn met name in de nacht en ochtend het ergst.

Tips tegen carpaal tunnel syndroom:

  • Beweeg je vingers en handen regelmatig; gebruik hiervoor ´stressballetjes.
  • Doe je handen af en toe in een warmwaterbadje.
  • Leg tijdens je slaap je handen wat hoger dan de rest van je lijf‚ zodat het vocht terug kan stromen.
  • Soms helpt het om ´s nachts je handen en polsen te spalken‚ bijv met polsbeschermers van skeelers.
  • Drink veel water.
Duizeligheid en flauwvallen

Als je zwanger bent kun je sneller last hebben van duizeligheid. Deze gaat vaak gepaard met transpireren, zwarte vlekken voor de ogen zien, oorsuizen en het wit wegtrekken in je gezicht. Het is erg vervelend als je hier last van hebt en het kan voor jezelf en voor omstanders behoorlijk beangstigend zijn als je ook daadwerkelijk flauw valt. Probeer daarom zodra je de duizeligheid op voelt komen te gaan zitten, daarmee kan je het flauwvallen meestal voorkomen en verklein je de kans op een harde val.

Duizeligheid kan verschillende oorzaken hebben:

Een lage bloeddruk.

Onder invloed van zwangerschapshormonen verwijden de bloedvaten. Dit heeft een daling in je bloeddruk tot gevolg. Je bloeddruk is over het algemeen op zijn laagst als je rond de 20 weken zwanger bent en dit noemen we ook wel de mid prenancy drop. Na de 20 weken zal je bloeddruk weer geleidelijk aan iets gaan stijgen, omdat je lichaam meer bloed gaat aanmaken.

Tips:

  • Voorkom duizeligheid door rustig op te staan (uit bed, een stoel of na bukken) en vermijd abrupte bewegingen.
  • Ga rustig zitten als je duizelig bent en doe eventueel je hoofd even tussen je knieën. Hierdoor kan het bloed weer makkelijker terug naar je hoofd stromen en zullen de klachten sneller weg zijn.
  • Neem regelmatig een zout dropje of neem een kopje bouillon, deze verhogen je bloeddruk.
  • Maak loopbewegingen als je lang stil moet staan. Hierdoor word je bloed beter terug gepompt naar je hart en hoofd.

Een laag suikergehalte in je bloed.

Tijdens je zwangerschap verbruikt je lichaam veel energie en hierdoor schommelt je suikerspiegel sneller dan buiten je zwangerschap. Als je suiker erg laag is kun je; gaan zweten of trillen, duizelig, moe, hongerig en/of ongeconcentreerd zijn en een wisselend humeur of hoofdpijn hebben.

Tips:

  • Probeer regelmatig wat te eten zodat je suikerspiegel op peil blijft. Eet dus liever minimaal 6 keer per dag een klein beetje dan 3 keer een grotere maaltijd.
  • Zorg dat je dextro bij je hebt. Deze kan je nemen als je je duizelig voelt. Het suiker wordt door de slijmvliezen in je mond snel opgenomen in je lichaam en hiermee kan je vaak voorkomen dat je flauw valt. Een dextro geeft een snelle suiker boost, maar dit is maar voor korte duur. Het is daarom heel erg belangrijk dat je hierna ook wat eet, zodat je suikerspiegel goed blijft.

Liggen op je rug

Als je op je rug ligt, kan je kindje in je buik op een groot bloedvat gaan liggen die het bloed vanuit je benen terug naar je hart vervoerd. De medische term hiervoor is het vena cava inferior syndroom. Als dit bloedvat wordt afgekneld is er tijdelijk wat minder zuurstof in je hersenen en zal je je naar gaan voelen. Deze klacht komt vooral voor in de tweede helft van je zwangerschap omdat de baby nu steeds groter en zwaarder wordt.

Tips:

  • Draai op je linker zij zodra je je naar begint te voelen. Het bloedvat komt in deze houding weer vrij, zodat er weer voldoende zuurstof in je hersenen komt.
  • Vermijd in de tweede helft van je zwangerschap het liggen op je rug en probeer te gaan slapen op je linker of rechter zij. Wees niet bang als je in je slaap toch per ongeluk op je rug draait. Ook in je slaap merkt je lichaam dat het bloedvat eventueel door de zwaarte van je kindje wordt dicht gedrukt en zal je vanzelf weer naar je zij toe draaien. Kan je alleen in slaap vallen als je op je rug ligt? Leg dan een kussentje onder de rechter kant van je bil. Hierdoor lig je niet helemaal plat op je rug en blijft het bloedvat vrij.

Bloedarmoede/ ijzertekort

De medische term voor bloedarmoede is anemie. Zwangere vrouwen die een tekort aan ijzer in hun rode bloedcellen hebben voelen zich vaker duizelig en vermoeid. In het begin van je zwangerschap en bij 30 weken, zullen we daarom je ijzergehalte bepalen door wat bloed bij je af te nemen. Als je ijzergehalte te laag is zullen we je hiervoor ijzertabletten geven, zodat je je goed blijft voelen en je ijzergehalte weer hoog genoeg is op het moment dat je gaat bevallen. Zelf kan je door middel van je voeding ook proberen je ijzergehalte zo hoog mogelijk te houden:

  • Eet volkorenbrood, volkorenpasta, noten, gedroogd fruit (rozijnen, abrikozen, tutti frutti) en peulvruchten (zoals bonen en linzen). Ook appelstroom is rijk aan ijzer.
  • Neem bij elke maaltijd groente of fruitsoorten die rijk zijn aan vitamine C, hierdoor neemt je lichaam het ijzer uit je voeding gemakkelijker op.
  • Als je vleesvervangers eet, kies dan bij voorkeur vleesvervangers die ijzer bevatten.
Emoties

Voor de meeste mensen is de zwangerschap een periode met grote veranderingen. Deze tijd gaat gepaard met veel verschillende, soms wisselende emoties voor jou en je partner. Dat kunnen positieve en negatieve gevoelens zijn. Als de negatieve gevoelens de overhand krijgen, is het belangrijk dat je dit bespreekbaar maakt.

Tips tegen negatieve emoties:

  • Zorg voor voldoende rust. Als je oververmoeid bent, ga je sneller piekeren.
  • Ga bewegen in de buitenlucht.
  • Bespreek je zorgen met ons, je huisarts of een goede vriend(in). 
Harde buiken

De baarmoeder is één grote spier. Een harde buik is een onregelmatige samentrekking van de spier van de baarmoeder. Dit kan een vervelend gevoel geven, maar kan geen kwaad.

Een harde buik voelt aan alsof er een harde bal in je buik zit. Of het voelt als een samentrekkend krampend gevoel. Het is onaangenaam, maar mag niet echt pijnlijk zijn. Het mag ook niet samengaan met bloedverlies en/of vochtverlies. Harde buiken kunnen voorkomen vanaf een week of 24.

Er zijn verschillende redenen waarom je last kan krijgen van een harde buik.

  • Snelle groei
    In sommige periodes van de zwangerschap kan je baarmoeder hard groeien. De baarmoeder spier wordt dan ineens flink opgerekt en reageert daarop door samen te trekken. Dit verschijnsel zie je vaak ook rond de twintigste week . En aan het eind van de zwangerschap als je baby ineens flink groter wordt.
  • Bewegingen van de baby
    Als de baby erg druk aan het schoppen en bewegen is, kan hij de baarmoederspier prikkelen waardoor deze gaat samentrekken.
  • Bewegingen van de moeder
    Vrouwen ervaren vaak meer harde buiken bij beweging. Snel lopen, bukken, opstaan, tillen, etc zorgt ervoor dat de baarmoeder wat samentrekt en je een harde buik krijgt.
  • Blaasonsteking
    Als je zwanger bent en blaasontsteking hebt, ervaar je meestal geen pijn bij het plassen, maar wel zeurderige pijn in je onderbuik. Je ontstoken blaas kan dan de spier van je baarmoeder irriteren waardoor deze gaat samentrekken. Heb je veel harde buiken? Breng dan urine naar je huisarts om een blaasontsteking uit te sluiten.
  • Drukte
    Ook bij lichamelijk of psychische druk kan je harde buiken krijgen. Vaak is het een signaal van je lichaam dat je rustiger aan moet doen. Pas voorzover mogelijk je levenstempo daarop aan.
  • Sex
    Soms kan je na gemeenschap (of na een orgasme) ook harde buiken krijgen, zeker als je zwangerschap al wat gevorderd is. Dit kan heel vervelend zijn, maar is niet schadelijk.

Een harde buik is dus een reactie van de baarmoeder op een prikkel. Het is onaangenaam maar niet pijnlijk en kan geen kwaad.

Tips bij harde buiken:

  • De belangrijkste tip bij harde buiken is ontspanning, rust en warmte. Bij warmte ontspannen de spieren en dus ook die van je baarmoeder. Een kruik‚ hittepit of een paar warme handen zorgen ervoor dat de harde buik afneemt. Een warme douche of een warm bad zijn ook ontspannend.
  • Zorg voor voldoende rust voor je lichaam en geest. Als je een toename in het aantal harde buiken merkt, zie dit dan als een signaal van je lichaam en ga het even wat rustiger aan doen.
  • Soms is het fijn om je buik te ondersteunen: door de ondersteuning zal hij minder geprikkeld worden en zullen de harde buiken wellicht ook afnemen. Ondersteunende banden zijn in veel zwangerschapswinkels te krijgen.
  • Neem contact met ons op als je ongerust bent. Maar in ieder geval als de harde buiken met een duidelijke regelmaat terugkomen (elke 5min en een minuut aanhouden) of pijnlijk zijn en je minder dan 37 weken zwanger bent.
Hartkloppingen en benauwdheid

Veel zwangere vrouwen hebben last van hartkloppingen en een benauwd‚ kortademig gevoel. Dit is een normaal verschijnsel. Tijdens de zwangerschap maakt je lichaam meer bloed aan‚ om ook de baby van bloed te kunnen voorzien. Hierdoor stroomt een grotere hoeveelheid bloed door je hart‚ waardoor die harder moet pompen. Dit kun je voelen als hartkloppingen. De kortademigheid ontstaat bijvoorbeeld doordat de grote baarmoeder aan het einde van de zwangerschap tegen de longen aandrukt, waardoor je longen minder ruimte hebben.

Tips bij hartkloppingen en kortademigheid:

  • Ga even rustig zitten of liggen. Adem goed door je neus in en door je mond weer uit.
  • Probeer om niet te lang in dezelfde houding te zitten. Sta af en toe even op en loop dan een klein stukje. Zo geef je je longen weer wat ruimte. 
Jeuk

Onder invloed van de zwangerschapshormonen kun je jeuk krijgen. Vaak op je buik‚ soms op de ledematen. In de meeste gevallen is er alleen jeuk‚ zonder huidafwijking. Soms ontstaan er ook rode jeukende bultjes.

Tips tegen jeuk:

  • Gebruik mentholpoeder of mentholgel.
  • Koel met een koude douche of koude kompressen.

Neem contact met ons op als de jeuk plotseling ontstaat of ineens veel erger wordt. 

Koortslip

Een koortslip wordt veroorzaakt door het herpesvirus. Het begint meestal met een pijnlijk en branderig gevoel rondom de lippen. Daarna vormen zich blaasjes. Die gaan na een tijdje kapot en drogen in tot korstjes. Meestal is de huid na 1 tot 2 weken weer genezen, maar het virus raak je helaas nooit meer kwijt. Onder bepaalde omstandigheden kan het virus weer actief worden, bijvoorbeeld bij minder weerstand‚ schraal weer‚ fel zonlicht‚ vrieskou‚ slapeloosheid, stress of koorts. Tijdens de zwangerschap kan een koortslip geen kwaad voor jou of je ongeboren baby.

Tips bij een koortslip:

  • Heb je weleens last hebt van een koortslip? Voorkom besmetting van anderen; zoen dus niemand zolang je blaasjes bij je mond hebt. Zorg voor goede hygiëne: was je handen met zeep.
  • Krab het korstje nooit los.
  • Bescherm je lippen bij droog weer‚ vorst en felle zon door ze vet te houden.
  • Medicatie: Zovirax is het bekendste en beste middel om een koortslip te behandelen. Tot nu toe is er geen verhoogd risico gevonden voor zwangere vrouwen. Zovirax mag je gebruiken bij een oppervlakkig wondje zoals bij de koortslip. Je kunt het niet gebruiken op grote oppervlakten of vaginaal. Neem voor overige medicatie contact op met je apotheek of huisarts.

Tips als de baby geboren is:

  • Voor baby´s kan het herpesvirus gevaarlijk zijn. Pas op dat de baby na de geboorte niet besmet wordt. Zoen en knuffel daarom niet met je baby of iemand anders zolang er blaasjes zijn. Hoe moeilijk dat ook is. Was altijd goed je handen en deel geen handdoeken en dergelijke met anderen.
  • Raak de koortslip niet aan; was je handen na aanraking.
  • Draag eventueel tijdens de verzorging en het voeden van je baby een monddoekje (verkrijgbaar bij de apotheek).
  • Ook iemand met een koortslip die op bezoek komt, kan het beste een monddoekje dragen
Kuitkrampen

Veel zwangere vrouwen hebben last van kuitkrampen. Vooral ´s nachts kan dit heel vervelend zijn. Waarschijnlijk ontstaan de krampen tijdens de zwangerschap door een verminderde, moeilijkere doorbloeding.

Tips bij kuitkrampen:

  • Soms helpt het om je benen iets hoger te leggen tijdens de nacht. Het is verstandig het voeteneinde van je matras te verhogen en niet je benen op een kussen te leggen.
  • Neem een massage of wisselbaden om de doorbloeding te bevorderen.
  • Stretch regelmatig je kuiten om krampen te voorkomen.
Lekkende borsten

Al tijdens de zwangerschap kunnen je borsten melk gaan produceren. Soms gebeurt dit al vrij vroeg in de zwangerschap, maar vaak ontstaat het pas aan het einde van de zwangerschap. Het is een normaal, maar vaak lastig verschijnsel.

Tips bij melkvloed:

  • Draag een goede, stevige bh.
  • Gebruik eventueel zoogkompressen om de melk in op te vangen.
  • Houd je borsten schoon en droog.
  • Probeer de melk niet uit je borsten te knijpen.

Misselijkheid

Het zwangerschapshormoon HCG maakt veel vrouwen misselijk in het begin van de zwangerschap. Meestal gaat het om ochtendmisselijkheid en braken. De oorzaak is dat je door de zwangerschapshormonen meer speeksel aanmaakt in je mond én dat tegelijkertijd je maag-darmstelsel wat trager wordt. Hierdoor ontstaan vochtophoping in je maag. Juist in de ochtend kun je daar veel last van kunt hebben. Niet eten maakt het meestal erger.

Maar de misselijkheid kan ook in de loop van de dag ontstaan of erger worden. Vermoeidheid speelt een grote rol in hoe misselijk je bent. Ook kan het zijn dat je bepaalde luchtjes opeens niet meer verdraagt‚ zoals de geur van gebakken vlees of koffie. Na de eerste drie tot vier maanden is de misselijkheid meestal over.

Tips tegen misselijkheid:

  • Drink en eet meteen iets als je wakker wordt, nog vóór het opstaan! Vraag je partner om ontbijt op bed te brengen (zoals een kopje thee en een beschuitje) of zet ´s avonds alvast iets klaar‚ zoals een cracker‚ rijstwafel of een krentenbol.
  • Eet en drink vaker op een dag kleine beetjes. Dan raakt je maag niet leeg. Zo kun je de misselijkheid een beetje tegengaan. Eet bijvoorbeeld een boterham of wat fruit tussen de maaltijden door.
  • Drink voldoende‚ zeker als de misselijkheid gepaard gaat met braken‚ maar eet niet grote hoeveelheden tegelijk, zeker in de ochtend.
  • Drink geen koolzuurhoudende dranken.
  • Eet niet te vet of te gekruid.
  • Kom niet plotseling overeind.
  • Door de misselijkheid kun je wat afvallen. Meestal is dat geen reden tot ongerustheid.

Neem contact met ons op als je:

  • helemaal niets binnen kunt houden, dus ook geen water of thee.
  • weinig plast.
  • veel gewicht verliest.
  • wilt overleggen of ongerust bent.

Neusverkoudheid

Omdat je als zwangere vaak minder weerstand hebt, kun je sneller verkouden worden of langer verkouden blijven. Je hebt ook sneller last van een verstopte neus, omdat al je slijmvliezen dikker zijn door de zwangerschapshormonen. (Het kan ook zijn dat je hierdoor gaat snurken).

Tips bij neusverkoudheid:

  • Stomen; dit geeft verlichting van de klachten, vaak gaat je neus hiervan weer open. Toevoegingen aan het water zijn niet nodig voor de genezing‚ eventueel kun je kamille gebruiken.
  • Fysiologische zoutoplossing
  • Indien de klachten blijven aanhouden, maak dan een afspraak bij de huisarts.

Spataderen

Tijdens de zwangerschap is de kans op het ontstaan van spataderen verhoogd. Sommige vrouwen krijgen tijdens de zwangerschap spataderen aan de benen. Soms komen ze ook in de schaamlippen voor. De groeiende baarmoeder drukt de vaten dicht die van je benen terug naar je hart lopen. Hierdoor wordt de druk in het onderlichaam groter‚ waardoor de kans op spataderen toeneemt. Bovendien zorgen de zwangerschapshormonen ervoor dat de vaatwanden verslappen en spataderen dus makkelijker kunnen ontstaan. Na de bevalling nemen spataderen meestal snel in grootte af.

Tips bij spataderen:

  • Beweeg voldoende. Als je beweegt, zorgen je beenspieren ervoor dat het bloed de goede kant op wordt gestuurd.
  • Ga niet met je benen over elkaar of langdurig op je knieën zitten. Dan worden aders afgeklemd.
  • Draag geen afknellende kleding, zoals kniekousjes enzovoort.
  • Leg ´s nachts je benen iets hoger. In die houding stroomt je bloed makkelijker terug naar je hart. Leg je benen niet op een kussen, maar verhoog het voeteneinde van je bed door bijvoorbeeld een kussen onder je matras te leggen.
  • Denk je dat je steunkousen nodig hebt? Overleg dit dan met ons of met je huisarts.

Urineverlies
Tijdens de zwangerschap moet je meer plassen dan normaal. Dit komt omdat het hormoon progesteron je blaasspieren verzwakt en omdat je blaas steeds kleiner wordt door de groeiende baarmoeder. Je kunt urine verliezen tijdens lachen, niezen of hoesten. Dit wordt stress-incontinentie genoemd. Dit komt vooral voor tijdens de laatste maanden van de zwangerschap. Na de bevalling moet dit binnen zeven tot tien dagen verbeteren. Wanneer het niet verbetert kun je het beste contact opnemen bij een fysiotherapeut. Deze gaat met jou je bekkenbodemspieren trainen zodat je minder last hebt van incontinentie. Wanneer je twijfelt of je urineverlies of vruchtwatervlies hebt neem dan contact met ons op.

Wat belangrijk is, is dat je niet te weinig gaat drinken om de incontinentie tegen te gaan. Dit kan gevaarlijk zijn voor jou en voor je kindje.

Vaak plassen

Tijdens je zwangerschap is de spierwand van je blaas iets slapper dan normaal. Bovendien drukt de groeiende baarmoeder op je blaas. De doorstroming in de nieren is ook toegenomen, waardoor je meer urine produceert. Aan het einde van de zwangerschap drukt het hoofdje van de baby tegen de blaas. Door al deze veranderingen moet je vaker plassen, meestal hoort dit dus bij je zwangerschap. In de laatste periode van je zwangerschap kun je zelfs ongewild urine verliezen.

Tips tegen vaak plassen:

  • Ga niet minder drinken. Dat vergroot de kans op een blaasontsteking.
  • Ga naar het toilet als je aandrang voelt; probeer het niet op te houden.
  • Plas goed uit zodat je blaas goed leeg is. Zit daarom rechtop als je gaat plassen. In die houding knelt je baarmoeder de blaashals niet kan af en kan alle urine uit de blaas weg kan.
Vaginale afscheiding/schimmelinfectie
Een toename van vaginale afscheiding is tijdens de zwangerschap heel normaal. Door de betere doorbloeding van je vagina worden er meer dode huidcellen afgestoten. Ook zorgt het hormoon oestrogeen ervoor dat er meer glycogeen wordt gemaakt, wat weer een goede voedingsbodem is voor bepaalde bacteriën en schimmels. Mede hierdoor heb je meer kans op een vaginale schimmelinfectie (candida). Soms kan je behoorlijk veel waterdunne afscheiding verliezen waardoor je kan twijfelen of je vliezen zijn gebroken (lees meer hierover onder het kopje ‘Vochtverlies of vruchtwaterverlies’)

Tips tegen vaginale afscheiding:

  • Draag katoenen ondergoed.
  • Draag geen inlegkruisjes. Die kunnen voor een ‘broeierig’ effect zorgen, wat de afscheiding kan verergeren. Het is dan beter om wat vaker je ondergoed te verschonen.
  • Slaap ’s nachts eventueel zonder ondergoed.
  • Was je schaamlippen en vagina omgeving niet met zeep.

Neem contact op met je huisarts als:

  • de afscheiding van kleur verandert.
  • de afscheiding sterk gaat ruiken.
  • je last krijgt van jeuk en of pijn.
  • je vagina en het gebied daaromheen rood en geïrriteerd zijn

 

Vermoeidheid

Bijna elke zwangere vrouw heeft last van vermoeidheid‚ voornamelijk in het begin en aan het einde van de zwangerschap. Hiervoor bestaan een aantal oorzaken.

  • Sterke emoties. Een zwangerschap brengt veel veranderingen met zich mee‚ op allerlei vlakken en zowel lichamelijk als geestelijk. Sterkere emoties kunnen het gevolg zijn en dat vraagt veel energie.
  • Misselijkheid en daardoor minder eetlust‚ vooral aan het begin van de zwangerschap. Ook al zie je in het begin van je zwangerschap nog weinig veranderen aan je lichaam‚ er gebeurt heel veel om de baby te kunnen laten groeien en ontwikkelen. Ook dat vraagt veel energie.
  • Zwanger zijn kost je lichaam iedere dag evenveel energie als 3 uur extra werken. Wat betreft energieverbruik heb je er dus een 20-urige werkweek bij!
  • Slecht slapen, harde buiken en bewegingen van je kindje ´s nachts. Dit is vooral aan het einde van je zwangerschap.
  • Een enkele keer: bloedarmoede. Dit wordt tijdens de zwangerschap regelmatig getest. Ben je extreem moe en heb je veel last van hoofdpijn en/of duizeligheid‚ neem dan contact met ons op.

Tips tegen vermoeidheid:
Eigenlijk is er maar één advies: geef toe aan de vermoeidheid. Ga ´s avonds eerder naar bed‚ doe een middagdutje en neem niet teveel hooi op je vork.

Verstopping/obstipatie

De zwangerschapshormonen hebben ook invloed op de spieren van je darmen, waardoor je darmen wat trager werken en je last kunt krijgen van obstipatie.

Tips voor een goede stoelgang:

  • Drink veel: minimaal twee liter per dag.
  • Eet voedsel met veel vezels, zoals bruinbrood, volkorenbrood, minstens twee stuks fruit en 200 gram groente per dag.
  • Eet geen wit brood, croissantjes of beschuitjes.
  • Eet regelmatig en sla vooral het ontbijt niet over.
  • Gebruik eventueel wat extra zemelen. Gebruik één tot drie eetlepels per dag‚ bijvoorbeeld in wat yoghurt of vla. Omdat zemelen veel vocht opnemen in de darmen‚ is het belangrijk veel te drinken bij het gebruik van zemelen.
  • Eet en drink geen chocolade, sterke thee en rijpe bananen. Zij maken de obstipatie alleen maar erger.
  • Drink geen laxerende kruidenthee‚ die is niet geschikt voor zwangere vrouwen.
  • Drink eventueel Roosvicee Laxo, dit werkt laxerend en is verkrijgbaar bij de supermarkt.
  • Geef gehoor aan elke aandrang, ga meteen naar het toilet en neem er de tijd voor.
  • Zorg voor voldoende beweging: dat stimuleert de darmen.
  • Kantel bij de stoelgang goed je bekken: leun wat achterover en zet een krukje onder je voeten.
Vocht vasthouden

Tijdens de zwangerschap houdt je lichaam meer vocht vast. In de eerste plaats zorgen de zwangerschapshormonen daarvoor. Daarnaast belemmert je groeiende baarmoeder de afvoer van vocht uit je onderlichaam, waardoor het vocht in je benen niet goed kan terugstromen naar je hart. Hierdoor hoopt het zich op. Bij warmte en weinig beweging kan dit verergeren.

Tips tegen vocht vasthouden:

  • Drink veel, dit zal de afvoer van het vocht ook weer verbeteren.
  • Beweeg regelmatig en wissel dit af met voldoende rust (liggend).
  • Soms is het prettig het voeteneinde van je bed iets te verhogen‚ zodat je benen iets hoger liggen tijdens de nacht. Doe dat met een kussen onder je matras, niet erop.
Vochtverlies of vruchtwaterverlies

Bij vochtverlies tijdens de zwangerschap denkt iedereen natuurlijk meteen aan vruchtwater. Toch komt vochtverlies best vaak voor in de zwangerschap, maar heeft dat vaak helemaal niets met vruchtwater te maken.  Onder invloed van je zwangerschapshormonen produceert de baarmoederhals en de wand van de vagina vocht en slijm. Al vrij snel na de bevruchting kan je merken dat de hoeveelheid aan afscheiding toeneemt. Vaak wordt de afscheiding ook wat dunner en meer waterig. Hoe verder je komt in de zwangerschap hoe meer afscheiding je vaak verliest. Dit is heel normaal en biedt bescherming aan mogelijke infecties van je vagina en straks geboortekanaal.

Aan het einde van je zwangerschap moet je natuurlijk letten op vruchtwaterverlies, maar juist nu kan je behoorlijk last hebben van behoorlijk veel en waterige afscheiding. Soms is het dus lastig om te herkennen of het gaat om afscheiding of vruchtwater. Hieronder de belangrijkste verschillen.

  • vruchtwater is altijd helder als water met soms wat vlokjes. Afscheiding blijft altijd wittig zoals verdunde bodylotion.
  • vruchtwater plakt niet. Alhoewel afscheiding behoorlijk waterig kan zijn blijft deze altijd een beetje slijmerig.
  • als je vliezen gebroken zijn, dan verlies je vaak goeie gutsen en is het niet te verwarren met afscheiding. Soms is het wat minder veel of duidelijk, maar dan nog is het zeer onwaarschijnlijk dat je een paar uren helemaal geen vocht verliest, vaak blijft dit dan een klein beetje sijpelen.

Tips:

  • Indien je vochtverlies hebt en je twijfelt, doe dan een inlegkruisje of maandverband in. Indien je vliezen gebroken zijn blijft het vruchtwater doorlopen en zul je zien dat er elk uur vocht in je maandverband zit (vooral <37 weken).
  • Om het verschil tussen afscheiding en vruchtwater te beoordelen doe je een boterhamzakje in je onderbroek en loop je hier even mee rond. Een boterhamzakje neemt natuurlijk niets op, dus wat je verlies blijft er gewoon op liggen, dan wordt het al gauw duidelijk of het afscheiding is of vruchtwater.

Neem bij twijfel altijd contact met ons op en ook hier geldt net als bij bloedverlies: bewaar zoveel mogelijk van wat je hebt verloren en gezien, vang indien mogelijk iets op zodat we het eventueel samen kunnen beoordelen.

Zwangerschapsmasker en pigmentvlekken

UV-straling kan in je zwangerschap pigmentvlekken veroorzaken. Ook moedervlekken en sproetjes worden duidelijker. Bij veel zwangere vrouwen ontstaat er in de loop van de zwangerschap een bruine streep die verticaal over je buik loopt. Deze streep en vlekken verdwijnen weer na de zwangerschap.

  • Wees voorzichtig in de volle zon; probeer de schaduw op te zoeken.
  • Gebruik een hoge beschermingsfactor voor je gezicht.
  • Ga liever niet onder de zonnebank of hoogtezon.